Badania meteorologiczne i niwalne

Przeprowadzaliśmy w cyklu 48 godzinnym, dokonując o pełnych godzinach odczytu temperatury odczuwalnej (przy pomocy Lutron HT-3003), prędkości wiatru anemometrem Elbro EA 2113, oraz temperatury na wysokości 0 cm (tuż nad śniegiem) i 150 cm (dwoma termometrami stacjonarnymi). Urządzenia pomiarowe zostały wypożyczone dzięki uprzejmości Michała Osowca z Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego, za co serdecznie dziękujemy.

Pomiary dokonywane były w zespołach dwuosobowych. Każdy miał wyznaczone 6 godzinne wachty zazębiające się po 3 godziny (tak, żeby więcej się działo i szybciej upływał czas pomiędzy pomiarami).

Najniższa odnotowana temperatura wyniosła -42°C.

Urządzenia elektroniczne z racji temperatur miały kłopoty z odczytem. Przede wszystkim z uwagi na szybkie wyczerpywanie się baterii oraz kondensację pary wodnej (urządzenia trzymaliśmy w sieni gdzie temperatura wahała się w okolicach 0°C co dawało różnicę nawet 40°C). W efekcie niektóre wyniki temperatury odczuwalnej i wilgotności mogą zaskakiwać. Podobna sytuacja miała miejsce z anemometrem, który najzwyczajniej w świecie zamarzł po 6 godzinach pomiarów (w tabeli zaznaczono to jako awaria).

Długość dnia w czasie naszego pobytu wynosiła średnio 3 godziny 30 minut.

Przez około 6 godzin utrzymywała się szarówka.

W Lemmenioki ani razu nie pojawiło się Słońce powyżej linii lasu (nasz domek stał w lesie, tuż nad jeziorem).

Badania niwalne

Na początek należy się krótkie wyjaśnienie. Procesy niwalne obejmują wszystko, co dzieje się ze śniegiem, czyli: jego transport, formy, przekształcenia itp. Nie należy ich mylić z procesami glacjalnymi, ponieważ one dotyczą lodowców i zaczynają się od momentu, kiedy śnieg zmieni się w lód lodowcowy.

Po raz pierwszy w historii wyjazdów geograficznych postanowiliśmy przeprowadzić tego typu obserwacje. Zajęliśmy się zmianami gęstości śniegu w zależności od grubości zalegającej pokrywy śnieżnej oraz miejsca (ekspozycja, roślinność itp.). Badania przeprowadzaliśmy wykopując śnieżną odkrywkę aż do gruntu (ewentualnie do momentu dokopania się do lodu na jeziorze) i następnie pobierając próbki o określonej objętości z różnych głębokości.

W sumie pobraliśmy dziesięć próbek, które zabezpieczaliśmy w plastikowych workach przed wymieszaniem (przynajmniej nie było problemu z roztapianiem). Następnie przesypywaliśmy próbki do garnka i najzwyczajniej w świecie je topiliśmy (niedoścignionym mistrzem w topieniu próbek okazał się Radek). Po przetopieniu mierzyliśmy objętość wody.

Wyniki badań okazały się bardzo interesujące. Najmniejszą gęstość, a co za tym idzie, największą sypkość miał śnieg w lesie, wykazując się niewielką różnicą pomiędzy powierzchnią, a dołem (głębokość śniegu wynosiła 42 cm). Na torfowisku okazało się, że grunt przesycony wodą nie zamarzł! W efekcie największa gęstość była przy ziemi. Na jeziorze śnieg okazał się bardzo zbity, a co za tym idzie również charakteryzujący się dużą gęstością, zdecydowanie największą z pośród naturalnych form niwalnych. Na koniec zbadaliśmy gęstość śniegu w hałdzie śniegu usypanej przez pług. Oczywiście tutaj gęstość śniegu zalegającego przy ziemi była największa ze wszystkich badanych.

_________________________________________________________________________

Strona jest integralną częścią serwisu Społecznego Liceum Ogólnokształcącego Nr 5 w Milanówku

www.slo5.edu.pl